Bảo hộ tài sản trí tuệ giữa Việt Nam và Nhật Bản

12/01/2026 |

Bảo hộ tài sản trí tuệ giữa Việt Nam và Nhật Bản - 1

1. Khung pháp lý và cơ chế bảo hộ xuyên biên giới

Việt Nam và Nhật Bản đều là thành viên của các điều ước quốc tế quan trọng như Công ước Paris và Hiệp định CPTPP. Điểm tựa lớn nhất cho các doanh nghiệp Nhật hiện nay là:

  • Nguyên tắc “First-to-file”: Cả hai nước đều ưu tiên bảo hộ cho người nộp đơn sớm nhất. Do đó, doanh nghiệp Nhật cần đăng ký nhãn hiệu và sáng chế tại Việt Nam ngay từ giai đoạn khảo sát thị trường.

  • Chương trình PPH (Patent Prosecution Highway): Cơ chế "Làn đường nhanh" cho phép các sáng chế đã được thẩm định tại Nhật Bản được ưu tiên xét duyệt nhanh hơn tại Việt Nam.

2. Mô hình Tòa án SHTT chuyên trách

Nhật Bản sở hữu một hệ thống giải quyết tranh chấp SHTT cực kỳ tinh gọn và chuyên nghiệp, điều mà các doanh nghiệp Nhật luôn kỳ vọng khi đầu tư ra nước ngoài:

  • Tòa án Thượng thẩm SHTT (IPHCJ): Được thành lập từ tháng 4/2005, đây là tòa án chuyên trách thuộc Tòa án cấp cao Tokyo, chuyên giải quyết các vụ án phúc thẩm về SHTT và khiếu nại quyết định từ Cơ quan Sáng chế Nhật Bản (JPO).

  • Tốc độ giải quyết ấn tượng: Thời gian trung bình để IPHCJ giải quyết xong một vụ việc chỉ từ 6.7 đến 9.6 tháng (giai đoạn 2011-2020).

  • Sự hỗ trợ của kỹ thuật viên: Tại các Tòa án khu vực (Tokyo, Osaka) và IPHCJ luôn có đội ngũ cố vấn kỹ thuật giúp thẩm phán hiểu sâu các vấn đề công nghệ phức tạp như vi phạm sáng chế.

3. Các loại hình tài sản trí tuệ và lưu ý thực thi

- Thương hiệu (nhãn hiệu)

Rủi ro phổ biến nhất là tình trạng “đầu cơ nhãn hiệu” tại Việt Nam. Doanh nghiệp Nhật cần đăng ký bảo hộ không chỉ cho nhãn hiệu chữ mà cả nhãn hiệu âm thanh và 3D theo Luật SHTT mới nhất.

- Sáng chế và giải pháp hữu ích

Với xu hướng đầu tư vào chip bán dẫn và AI, bảo hộ sáng chế là ưu tiên hàng đầu. Theo quy định tại Nhật, chỉ JPO có quyền hủy bỏ văn bằng bảo hộ, nhưng Tòa án có thể từ chối thực thi quyền nếu có căn cứ cho thấy văn bằng đó có khả năng bị hủy bỏ.

- Bản quyền (quyền tác giả)

Bảo hộ tự động cho phần mềm, thiết kế sản phẩm và nội dung số. CFO cần lưu ý việc quản trị bản quyền trong các hợp đồng chuyển giao công nghệ.

4. Tranh chấp phổ biến và chiến lược giải quyết của Klaws

Tại Klaws, chúng tôi thấu hiểu sự khác biệt giữa hai hệ thống pháp luật và áp dụng tư duy thực chiến để bảo vệ khách hàng:

  • Hòa giải (Mediation): Tại Nhật, nếu các bên đạt được thỏa thuận chung tại phiên điều trần, Tòa án sẽ ghi nhận và chấm dứt giải quyết vụ việc. Klaws ưu tiên phương thức này để giữ gìn mối quan hệ kinh doanh lâu dài.

  • Trọng tài thương mại: Giải quyết các tranh chấp phức tạp về li-xăng và chuyển giao công nghệ qua các trung tâm uy tín như VIAC hay JCAA.

  • Tòa án: Đại diện tranh tụng tại Việt Nam, vận dụng bằng chứng sắc bén và ý kiến chuyên gia (tương tự cơ chế bổ sung bằng chứng tại IPHCJ) để hỗ trợ các luận cứ đã đưa ra.

5. Tại sao bạn nên chọn Klaws?

Sự xuất sắc của Klaws đến từ đội ngũ luật sư nòng cốt là những Tiến sĩ Luật học tốt nghiệp hạng “Summa Cum Laude”  (Xuất sắc ngoại hạng) từ Đại học Kobe (Nhật Bản).

  • Chúng tôi thấu hiểu tường tận quy trình làm việc của JPO và cách thức vận hành của IPHCJ để áp dụng vào thực tiễn Việt Nam.

  • Cung cấp dịch vụ rà soát (Audit) danh mục tài sản trí tuệ, đảm bảo văn bằng bảo hộ của bạn không có kẽ hở pháp lý dẫn đến việc bị hủy bỏ hoặc từ chối thực thi quyền.

 

Cam kết của Klaws: Bảo vệ tài sản trí tuệ không chỉ là công việc pháp lý, đó là bảo vệ giá trị trường tồn của doanh nghiệp. Chúng tôi cam kết mang lại giải pháp chuyên nghiệp, minh bạch và hiệu quả nhất cho cộng đồng doanh nghiệp Nhật Bản.

 

Công ty Luật TNHH Klaws

“Nâng tầm vị thế của bạn”

Thông tin liên hệ:

📞 (+84) 96 689 1369

 ✉️info@klaws.asia

 🌐www.klaws.asia

📍 Số 78 Chùa Hà, Phường Cầu Giấy, Hà Nội.

▶️Group Zalo Tư vấn Đầu tư Việt Nam - Nhật Bản: https://zalo.me/g/sbmgfk745 

▶️Theo dõi ngay Zalo OA của Klaws tại: 

https://zalo.me/181292655213314086 để cập nhật những tin tức pháp lý mới nhất!

▶️Tham gia Group Facebook: International Business & Law Hub (IBL Hub) tại: https://www.facebook.com/groups/1192227532662714/

 



Bảo hộ tài sản trí tuệ giữa Việt Nam và Nhật Bản
Công ty Luật KLAWS
Chat với chúng tôi Công ty Luật KLAWS